Hırsızlık Suçu ve Cezası (TCK 141-TCK 142) | 2026

Hırsızlık Suçu ve Cezası (TCK 141-TCK 142) | 2026

Günlük hayatta en sık karşılaşılan malvarlığına karşı suçların başında gelen hırsızlık suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında oldukça ağır yaptırımlara bağlanmıştır. Gerek basit haliyle TCK 141 gerekse daha ağır cezaları öngören nitelikli haliyle TCK 142 maddeleri, hırsızlık suçunun unsurlarını ve bu suçla karşı karşıya kalan fail veya mağdurun haklarını detaylıca düzenlemektedir. Özellikle 2026 yılı güncel infaz düzenlemeleri ve yargıtay kararları ışığında, hırsızlık suçunda tutuklama sınırı, etkin pişmanlık hükümleri ve HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması) gibi teknik detaylar, davanın seyrini değiştiren hayati unsurlardır.

Bir hırsızlık soruşturması veya kovuşturması ile karşı karşıya kaldığınızda; suçun gece vakti işlenmesi, açıkta bırakılmış eşya hakkında hırsızlık veya konut dokunulmazlığının ihlali gibi yan suçlarla birleşmesi, alacağınız cezanın miktarını doğrudan etkilemektedir. Bu makalemizde, hırsızlık suçunun cezası ne kadar, sabıka kaydına işler mi, uzlaşma kapsamında mıdır ve adli para cezasına çevrilir mi gibi en çok merak edilen soruları, akademik derinlik ve pratik hukuk çözümleriyle ele alacağız.

Hukuki sürecinizi profesyonel bir zemin üzerine inşa etmek ve hak kaybına uğramamak için hırsızlık suçu savunma stratejileri ve güncel mevzuat detaylarını bilmek, özgürlüğünüzü korumanın ilk adımıdır.

Hırsızlık Suçu Nedir? (TCK 141)

Hırsızlık suçu, zilyedinin (elinde bulunduranın) rızası olmadan, başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alınmasıyla oluşmaktadır. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 141. maddesinde düzenlenen bu suç, özünde bir "zilyetliğe karşı suç" niteliği taşımaktadır. Yani suçun oluşması için malın mutlaka "sahibinden" çalınması gerekmez; o an malı elinde bulunduran kişinin rızasının dışına çıkılması yeterlidir.

Hırsızlık suçuna dair en çok merak edilen teknik ayrıntılarıyla hırsızlık suçunun tanımı şu kriterlere dayanır:

  • Taşınır Mal: Sadece yerinden oynatılabilen eşyalar hırsızlık suçuna konu olabilmektedir. Taşınmazlar (ev, arsa vb.) bu suçun kapsamı dışındadır.
  • Rıza Dışılık: Malın alınması sırasında mağdurun açık veya örtülü bir rızasının bulunmaması şarttır.
  • Fayda Sağlama Amacı: Failin malı sadece yerinden oynatması yetmez; ondan ekonomik veya şahsi bir yarar sağlama (kendine mal etme) kastıyla hareket etmesi gerekmektedir.

Hırsızlık Suçunun Unsurları Nelerdir?

Bir eylemin hırsızlık olarak nitelendirilip ceza davasına konu edilebilmesi için şu dört temel unsurun bir arada bulunması gerekmektedir:

  1. Maddi Unsur (Fiil): Malın bulunduğu yerden "alınması". Bu, mal üzerindeki eski zilyetliğin sonlandırılıp yeni bir zilyetlik kurulmasıdır.
  2. Suçun Konusu: Başkasına ait taşınır bir mal. (Not: Ekonomik değeri olan enerji/gaz gibi kaynaklar da bu kapsamdadır.)
  3. Manevi Unsur (Kast): Failin, malın başkasına ait olduğunu bilmesi ve fayda sağlama amacıyla hareket etmesidir. Taksirle (hataen) hırsızlık suçu işlenemez.
  4. Hukuka Aykırılık: Eylemin herhangi bir hukuka uygunluk nedenine (örneğin zorunluluk hali) dayanmaması gerekmektedir.

Hırsızlık Suçunda Fail ve Mağdur Hakları Nelerdir?

Hırsızlık suçuna ilişkin yürütülen soruşturma ve kovuşturma evrelerinde, tarafların kanunla korunan haklarını bilmesi sürecin kaderini belirlemektedir. İster şüpheli/sanık (fail) konumunda olun, ister malvarlığı zarara uğramış mağdur; hukuk sistemi her iki taraf için de adil yargılanma hakkı çerçevesinde çeşitli güvenceler sunar.

1. Şüpheli ve Sanık (Fail) Hakları

Hırsızlık suçlamasıyla karşı karşıya kalan bir kişinin, savunma hakkı kapsamında sahip olduğu temel haklar şunlardır:

  • Müdafi (Avukat) Yardımından Yararlanma Hakkı: Fail, soruşturmanın her aşamasında (ifade alma dahil) bir avukatın yardımını isteyebilmektedir.
  • Susma Hakkı: Fail, kendisine yöneltilen suçlamalar hakkında açıklama yapmama ve sessiz kalma hakkına sahiptir.
  • Lehe Olan Delillerin Toplanmasını İsteme: Sadece aleyhe olan değil, suçsuzluğu kanıtlayacak kamera kayıtları, tanık beyanları gibi lehe delillerin toplanması da talep edebilmektedir.
  • Etkin Pişmanlık Hakkından Yararlanma: Eğer fail, mağdurun zararını giderirse (malın iadesi veya bedelinin ödenmesi), TCK 168 kapsamında ceza indirimi alma hakkına sahiptir.

2. Mağdur ve Müşteki Hakları

Hırsızlık eylemi nedeniyle malını kaybeden veya zarar gören kişilerin hakları şunlardır:

  • Şikâyet ve Davaya Katılma Hakkı: Mağdur, suçun soruşturulması için şikâyetçi olabilir ve açılan kamu davasına "katılan" sıfatıyla dahil olarak delillerini sunabilir.
  • Zararın Giderilmesini Talep Etme: Çalınan eşyanın iadesini veya mevcut piyasa değeri üzerinden maddi tazminat ödenmesini isteme hakkı saklıdır.
  • Adli Yardım ve Tebligat: Soruşturmanın seyri hakkında bilgi alma ve savcılık kararlarına (örneğin; Kovuşturmaya Yer Olmadığı Kararı- KYOK) itiraz etme hakkı mevcuttur.

Hırsızlık dosyalarında, özellikle "malın değerinin azlığı" veya "zorunluluk hali" gibi savunmaların profesyonel bir avukat aracılığıyla sunulması, failin ceza almamasının veya en alt sınırdan ceza almasının anahtarıdır.

Hırsızlık Suçu Basit Hali (TCK 141) - Hırsızlık Suçu Nitelikli Hali (TCK 142)

Hırsızlık suçu, işleniş biçimine ve çalınan eşyanın bulunduğu yere göre iki ana kategoriye ayrılır. Kanun koyucu, suçun işlenmesini kolaylaştıran veya mağdurun korunmasızlığını suistimal eden durumları "nitelikli" sayarak daha ağır cezalar öngörmüştür.

1. Basit Hırsızlık Suçu ve Cezası (TCK 141)

Hırsızlık suçunun en temel halidir. Herhangi bir nitelikli unsur (gece vakti, kilit açma, kamu kurumu vb.) olmaksızın işlenen hırsızlık eylemlerini kapsamaktadır.

  • Tanım: Taşınır bir malın, zilyedinin rızası olmadan fayda sağlamak amacıyla alınmasıdır.
  • Basit Hırsızlık Cezası 2026: TCK 141 uyarınca suçun basit halinin cezası 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasıdır.
  • Önemli Detay: Basit hırsızlık suçu uzlaşma kapsamında olan suçlardandır (Ancak nitelikli haller uzlaşmaya tabi değildir).

2. Nitelikli Hırsızlık Suçu ve Cezası (TCK 142)

Suçun, mağdurun mülkiyet hakkını korumasını zorlaştıran şartlar altında işlenmesidir. TCK 142 maddesinde düzenlenen bu haller, ceza alt sınırını ciddi oranda yükseltir.

En Sık Karşılaşılan Nitelikli Haller ve Cezaları:

  • Kamu Kurumunda veya İbadethanelerde Hırsızlık: Kamu hizmetine tahsis edilmiş binalarda veya cami, kilise gibi ibadethanelerde işlenmesi.
  • Bina İçinde Muhafaza Altına Alınmış Eşya Hakkında Hırsızlık: Evden, iş yerinden veya eklentilerinden (depo, bahçe vb.) kilit açarak veya girerek hırsızlık yapılması.
  • Elde veya Üstte Taşınan Eşyanın Çalınması (Kapkaç): Kişinin üzerindeki paranın veya çantanın özel bir beceriyle (yankesicilik) veya hızlıca çekilip alınması.
  • Nitelikli Hırsızlık Cezası 2026: Suçun işleniş şekline göre hapis cezası 5 yıldan 10 yıla kadar (bazı hallerde 12 yıla kadar) hapis cezası olarak uygulanmaktadır.

Basit ve Nitelikli Hırsızlık Arasındaki Farklar Tablosu

Özellik

Basit Hırsızlık (TCK 141)

Nitelikli Hırsızlık (TCK 142)

Cezası

1- 3 Yıl Hapis

5- 10 Yıl Hapis

Uzlaşma

Uzlaşmaya Tabidir

Uzlaşmaya Tabi Değildir

Tutuklama

Genelde Tutuksuz Yargılama

Tutuklama Oranı Çok Yüksek

Örnek

Açıkta bir bisikletin çalınması

Balkondan tırmanarak girilmesi

 

Elektrik, Doğalgaz ve Su Aboneliği Üzerinden Hırsızlık Suçu (Kaçak Kullanım)

Halk arasında sıklıkla "kaçak elektrik kullanımı" veya "su hırsızlığı" olarak adlandırılan eylemler, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 163. maddesinde "Karşılıksız Yararlanma" başlığı altında düzenlenmektedir. Geçmişte hırsızlık suçu kapsamında değerlendirilen bu fiiller, yapılan yasal düzenlemelerle hırsızlıktan ayrılmış ve kendine has bir ceza sistemi oluşturulmuştur.

Karşılıksız Yararlanma Suçu Nedir? (TCK 163/3)

Abonelik esasına göre çalışan; elektrik enerjisinin, suyun veya doğal gazın, tüketim miktarının belirlenmesini engelleyecek şekilde tüketilmesidir. Bu suçun oluşması için şu yöntemlerin kullanılması yaygındır:

  • Sayaçlara müdahale edilmesi,
  • Mühür bozma yoluyla kullanım,
  • Doğrudan (hat çekerek) kullanım,
  • Sayacı devre dışı bırakan teknik düzenekler kurulması.

Bu Suçun Hırsızlık Suçundan Farkı Nedir?

Hırsızlık suçunda bir malın "alınması" söz konusuyken; karşılıksız yararlanmada malın (enerjinin/suyun) tüketilmesi ve bu tüketimin miktarını ölçen mekanizmanın yanıltılması esastır. Bu ayrım, ceza miktarı ve hukuki sonuçlar açısından oldukça kritiktir.

Karşılıksız Yararlanma Suçunun Cezası ve Zararın Giderilmesi

TCK 163 uyarınca karşılıksız yararlanma suçunun cezası 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezasıdır. Ancak bu suç türünde sanık için çok önemli bir "kurtarıcı" yol bulunmaktadır:

  1. Zararın Tazmini: Soruşturma aşamasında, tüketilen enerji veya suyun bedeli (vergiler ve gecikme zammı dahil) ilgili kuruma ödenirse, savcılık tarafından "Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi" veya kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilebilmektedir.
  2. Ödeme Yapılmazsa: Eğer bedel ödenmezse ceza davası açılır. Ancak davanın hüküm verilene kadar olan aşamasında ödeme yapılırsa, ceza indirimi veya cezanın tamamen ortadan kaldırılması gündeme gelebilmektedir.

"Kaçak kullanım" suçlamasıyla karşı karşıya kaldığınızda, bilirkişi raporuyla belirlenen tüketim miktarının gerçeği yansıtıp yansıtmadığının denetlenmesi teknik bir hukuk bilgisidir. Hatalı hesaplanan borç miktarını ödemek yerine, itiraz süreçlerini başlatmak ve hak kayıplarına uğramamak için uzman desteğine başvurmak şarttır.

Hırsızlık Suçu ile Yağma Suçu (Gasp) Arasındaki Fark

Hukuk sistemimizde hırsızlık ve yağma suçları sıklıkla birbirine karıştırılsa da bu iki suç arasında "zor kullanma" ve "ceza miktarı" açısından uçurum bulunmaktadır. Kanunda "Gasp" olarak da bilinen Yağma Suçu (TCK 148), hırsızlıktan farklı olarak sadece malvarlığına karşı değil, aynı zamanda kişinin hürriyetine ve vücut bütünlüğüne karşı da işlenen bir suçtur.

İşte savunma stratejilerinde en çok kullanılan temel farklar:

1. Zorlama ve Tehdit Unsuru

  • Hırsızlık: Fail, malı alırken mağdura karşı herhangi bir cebir (şiddet) veya tehdit kullanmaz. Eylem, gizlice veya mağdurun fark edemeyeceği bir yöntemle gerçekleştirilmektedir.
  • Yağma (Gasp): Malın alınması için mağdurun direncinin cebir veya tehdit yoluyla kırılması gerekmektedir. Eğer bir kişiden telefonu elinden zorla çekilerek veya "vermezsen seni vururum" denilerek alınıyorsa, bu hırsızlık değil, yağma suçudur.

2. Ceza Miktarları Arasındaki Uçurum

  • Hırsızlık Cezası: Basit haliyle 1-3 yıl, nitelikli haliyle 5-10 yıl arasında değişmektedir.
  • Yağma Cezası: Yağma suçunun temel cezası 6 yıldan 10 yıla kadar hapistir. Eğer suç; silahla, gece vakti veya birden fazla kişiyle işlenirse (Nitelikli Yağma), ceza 10 yıldan 15 yıla kadar hapis cezasına yükselmektedir.

3. Uzlaşma ve İnfaz Rejimi

  • Hırsızlık suçunun basit hali uzlaşma kapsamındayken, yağma suçu asla uzlaşma kapsamına girmemektedir.
  • Yağma suçunun infazı çok daha ağırdır ve tutuklama ihtimali neredeyse %100'dür.

Tablo: Hırsızlık ve Yağma Suçunun Farkları

Özellik

Hırsızlık Suçu

Yağma (Gasp) Suçu

Yöntem

Gizlilik veya Rıza Dışılık

Cebir (Şiddet) veya Tehdit

Korunan Değer

Mülkiyet Hakkı

Mülkiyet + Vücut Bütünlüğü + Özgürlük

Silah Kullanımı

Nitelikli Hal

Ağırlaştırılmış Müebbet Yakın Ceza

Uzlaşma

Mümkün (Basit Halde)

Mümkün Değil

 

Hırsızlık Suçunun Cezası Ne Kadar? 2026 Güncel Hapis ve Para Cezaları

2026 yılı itibarıyla yürürlükte olan Türk Ceza Kanunu ve güncel infaz düzenlemeleri uyarınca, hırsızlık suçuna verilecek cezalar suçun işleniş biçimine göre kademeli olarak artmaktadır. Mahkeme, temel cezayı belirledikten sonra suçun "gece vakti" işlenmesi veya "malın değerinin azlığı" gibi unsurları dikkate alarak nihai kararı verir.

1. Temel Ceza Miktarları (TCK 141-142)

  • Basit Hırsızlık Cezası: 1 yıldan 3 yıla kadar hapis.
  • Nitelikli Hırsızlık Cezası: 5 yıldan 10 yıla kadar hapis. (Örneğin: Evden veya iş yerinden hırsızlık).
  • Haberleşme veya Enerji Nakil Hattı Hırsızlığı: 5 yıldan 12 yıla kadar hapis.

2. Cezayı Artıran Özel Haller (Ağırlaştırıcı Nedenler)

Hukuk sistemimizde hırsızlığın bazı koşullarda işlenmesi, failin daha fazla "toplumsal tehlike" arz ettiğini gösterir:

  • Gece Vakti Hırsızlık: Suçun güneşin batmasından bir saat sonra ve doğmasından bir saat önce işlenmesi durumunda, verilecek ceza yarı oranında artırılır. (Örneğin: 6 yıl alan bir sanığın cezası 9 yıla çıkar).
  • Suçun Örgütlü İşlenmesi: Bir suç örgütünün faaliyeti çerçevesinde işlenirse ceza bir kat artırılır.

3. Cezayı Azaltan veya Kaldıran Nedenler (Hafifletici Nedenler)

Hâkim, aşağıdaki durumlarda cezada ciddi indirimler yapabilir veya hiç ceza vermeyebilir:

  • Malın Değerinin Azlığı (TCK 145): Çalınan malın değerinin ekonomik olarak çok düşük olması durumunda (Örneğin: bir adet ekmek veya düşük tutarlı bir market ürünü), ceza indirilebilir veya tamamen kaldırılabilir.
  • Paydaş veya Elbirliği ile Malik Olunan Mal: Bir kişinin ortağı olduğu veya miras yoluyla hak sahibi olduğu bir malı çalması durumunda şikâyet üzerine ceza paydaşlık oranı gözetilerek indirilmektedir.
  • Zorunluluk Hali (TCK 147): Ağır ve acil bir ihtiyacı (açlık, hastalık vb.) karşılamak için hırsızlık yapılmışsa ceza verilmemesi mümkündür.

4. Adli Para Cezasına Çevirme ve Erteleme

  • Adli Para Cezası: Sadece basit hırsızlık suçunda (1 yıl hapis verilmesi durumunda) hapis cezası adli para cezasına çevrilebilmektedir. Nitelikli hırsızlıkta hapis cezasının para cezasına çevrilmesi hukuken mümkün değildir.
  • Cezanın Ertelenmesi: Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkumiyeti yoksa ve ceza 2 yılın altındaysa ceza ertelenebilmektedir.

Suçun Türü

Alt Sınır

Üst Sınır

Kritik Durum

Basit Hırsızlık

1 Yıl

3 Yıl

Uzlaşma Mümkün

Bina/Konut Hırsızlığı

5 Yıl

10 Yıl

Gece vakti olursa %50 artar

Kapkaç

5 Yıl

10 Yıl

Bedenen ve ruhen kendini savunamayacak bireye karşıysa artar

 

Hırsızlık Suçunda Ceza İndirimi Nasıl Uygulanır?

Hırsızlık suçlamasıyla yargılanan bir sanık için ceza miktarı kadar, bu cezayı düşürecek olan yasal indirim nedenleri de hayati önem taşımaktadır. Türk Ceza Kanunu, belirli koşulların varlığı halinde hâkime cezayı yarı oranında, hatta bazı durumlarda tamamen ortadan kaldıracak şekilde indirme yetkisi vermiştir.

İşte hırsızlık davasında ceza indirimi sağlayan temel mekanizmalar:

1. Etkin Pişmanlık İndirimi (TCK 168)

Hırsızlık suçunda ceza indirimi almanın en etkili yolu etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanmaktır. Eğer fail, mağdurun uğradığı zararı aynen iade veya tazmin yoluyla giderirse cezasında ciddi indirim yapılmaktadır.

  • Dava Açılmadan Önce (Soruşturma Evresi): Mağdurun zararı giderilirse, verilecek ceza 2/3 oranına kadar indirilir. (Örneğin: 3 yıl alacak bir kişi 1 yıla kadar düşebilir).
  • Dava Açıldıktan Sonra (Kovuşturma Evresi): Hüküm verilene kadar zarar giderilirse, ceza 1/2 oranına kadar (yarı yarıya) indirilmektedir.

2. Malın Değerinin Azlığı İndirimi (TCK 145)

Eğer çalınan malın ekonomik değeri, günün şartlarına göre çok düşükse (örneğin; bir marketten sadece temel bir gıda maddesi çalınması), mahkeme şu iki karardan birini verebilir:

  • Cezayı belirli bir oranda indirmek.
  • Suçun işleniş şekli ve failin durumunu göz önüne alarak hiç ceza vermemek.

3. Malın Geçici Bir Süre Kullanılıp İade Edilmesi (Kullanma Hırsızlığı- TCK 146)

Eşyanın mal edinmek amacıyla değil de sadece kısa süreliğine kullanılıp geri verilmek üzere alınması durumunda "Kullanma Hırsızlığı" gündeme gelir. Bu durumda şikâyet üzerine ceza yarı oranında indirilir. Ancak malın bir suç işlemek için kullanılmış olmaması gerekir.

4. Takdiri İndirim Nedenleri (TCK 62)

Halk arasında "iyi hal indirimi" olarak bilinen bu madde uyarınca; sanığın geçmişi, yargılama sürecindeki pişmanlığı ve mahkemedeki tutumu göz önüne alınarak verilecek ceza 1/6 oranında indirilir.

5. Teşebbüs İndirimi (TCK 35)

Hırsızlık eylemi failin elinde olmayan nedenlerle tamamlanamamışsa (örneğin; malı alırken yakalanmışsa), suç teşebbüs aşamasında kalmış sayılır. Bu durumda ceza, meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığına göre 1/4 ile 3/4 oranında indirilir.

İndirim Nedeni

Uygulanan Oran

Kritik Şart

Soruşturmada Etkin Pişmanlık

2/3'e kadar indirim

İddianame öncesi ödeme

Kovuşturmada Etkin Pişmanlık

1/2'ye kadar indirim

Karar öncesi ödeme

Malın Değerinin Azlığı

Tam indirim veya muafiyet

Değerinin "cüz’i" olması

İyi Hal İndirimi

1/6 oranında indirim

Duruşmadaki olumlu tutum

Proaktif Hukuk Stratejisi: Etkin pişmanlıktan yararlanmak sadece "parayı ödemek" değildir. Zararın nasıl giderildiği, pişmanlığın mahkemeye nasıl sunulduğu ve ödeme zamanlaması ceza miktarını belirleyen en önemli unsurlardır.

 

Hırsızlık Suçunda Malın Değerinin Azlığı Nedeniyle Ceza İndirimi (TCK 145)

Hukuk sistemimizde hırsızlık suçuna ilişkin en önemli "kurtarıcı" maddelerden biri Türk Ceza Kanunu’nun 145. maddesidir. Bu madde, çalınan malın ekonomik değerinin düşüklüğü halinde hâkime cezada indirim yapma veya hiç ceza vermeme yetkisi tanır. Özellikle market hırsızlıkları veya düşük tutarlı eşyaların konu olduğu dosyalarda bu madde davanın seyrini tamamen değiştirmektedir.

Malın Değerinin Azlığı "Cüzziyet" Kriteri Nedir?

Yargıtay uygulamalarına göre; malın değerinin azlığı nedeniyle ceza verilmemesi için, çalınan eşyanın değerinin günün ekonomik koşullarına göre "objektif olarak çok düşük" olması gerekir. 2026 yılı ekonomik şartları gözetildiğinde; failin sadece ihtiyacı kadar olanı alması veya sembolik değeri olan bir eşyaya yönelmesi bu kapsamda değerlendirilmektedir.

Mahkemenin Verebileceği Kararlar ve Sonuçları

Hâkim, malın değerinin azlığını tespit ettiğinde dosyanın içeriğine göre şu iki yoldan birini seçer:

  1. Cezada İndirim: Suçun işleniş şekli ve failin durumu göz önüne alınarak verilecek ceza yarıdan dörtte üçe kadar indirilebilmektedir.
  2. Ceza Vermekten Vazgeçme: Eğer malın değeri o kadar düşüktür ki; devletin ceza vermesindeki kamu yararı, eylemin basitliği karşısında önemsiz kalıyorsa, mahkeme sanığa hiç ceza vermeyebilir. Bu durum sanık için beraat kadar güçlü bir sonuçtur.

TCK 145 Hangi Durumlarda Uygulanır?

  • Market Hırsızlığı: Sadece bir adet çikolata, ekmek veya temel bir gıda maddesinin çalınması.
  • İhtiyaç Odaklı Eylemler: Açlık veya acil temel bir ihtiyaç nedeniyle gerçekleştirilen küçük çaplı hırsızlıklar.
  • Özel Durumlar: Failin malın değerinin azlığını bilerek hareket etmesi (kastın sınırlandırılması).

Proaktif Hukuk Notu: Malın değerinin azlığı savunması yapılırken sadece fatura fiyatı üzerinden gitmek yeterli değildir. Failin bu azlığı bilerek mi hareket ettiği ve eylemin neden "sosyal bir tehlike" oluşturmadığı hukuki argümanlarla desteklenmelidir. Özellikle dosyadaki bilirkişi raporuna bu yönde yapılacak teknik itirazlar, müvekkilin hapis cezası almasının önüne geçer.

Hırsızlık Suçunda Etkin Pişmanlık Hükümleri (TCK 168)

Hukuk sistemimiz, suç işlendikten sonra hatasını anlayıp mağdurun zararını gideren kişilere bir şans tanımaktadır. Hırsızlık suçunda etkin pişmanlık, çalınan malın geri verilmesi veya bedelinin ödenmesi durumunda cezada ciddi oranlarda indirim yapılmasını sağlayan bir kurumdur.

Etkin Pişmanlık İndirimi Hangi Aşamada Uygulanır?

Zararın giderildiği zaman dilimi, yapılacak indirim oranını doğrudan etkiler. Bu nedenle hızlı aksiyon almak müvekkilin özgürlüğü için kritiktir:

  • Soruşturma Aşamasında Pişmanlık (Savcılık Süreci): Henüz dava açılmadan, yani savcı iddianameyi düzenlemeden önce mağdurun zararı giderilirse, verilecek ceza 2/3 oranına kadar indirilir. (Örneğin: 6 yıl hapis cezası öngörülen bir suçta ceza 2 yıla kadar düşebilmektedir).
  • Kovuşturma Aşamasında Pişmanlık (Mahkeme Süreci): Dava açıldıktan sonra fakat hüküm verilmeden önce zarar giderilirse, ceza 1/2 oranına kadar (yarı yarıya) indirilebilmektedir.

Etkin Pişmanlıktan Yararlanmanın Şartları

  1. Zararın Tamamen Giderilmesi: Çalınan malın aynen iadesi veya piyasa değerinin nakit olarak ödenmesi gerekmektedir.
  2. Gönüllülük: Failin, dış bir zorlama olmadan (yakalanma anı hariç, ancak bazen yakalandıktan sonra malın yerini göstermek de bu kapsamda değerlendirilebilir) pişmanlık göstermesi.
  3. Kısmi İade Durumu: Eğer malın sadece bir kısmı iade edilmişse, etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için mağdurun rızası şarttır. Mağdur "kısmi ödemeyi kabul etmiyorum" derse indirim uygulanmayabilir.

Etkin Pişmanlık ve Adli Sicil (Sabıka)

Etkin pişmanlık tek başına suçun işlenmediği anlamına gelmez; bir ceza indirimidir. Ancak bu indirim sayesinde ceza 2 yılın altına düşerse, sanık hakkında HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması) kararı verilmesi ve sicilin korunması mümkün hale gelir.

Proaktif Hukuk Stratejisi: Etkin pişmanlık sadece parayı ödemek değildir. Ödemenin hangi aşamada yapıldığına dair makbuzların dosyaya sunulması, mağdurun rızasının tutanağa geçirilmesi ve pişmanlık iradesinin mahkemede doğru kelimelerle ifade edilmesi gerekmektedir. Yanlış zamanda yapılan ödeme, hakkınız olan %66'lık indirimi %50'ye düşürebilmektedir.

Hırsızlık Suçunda Şahsi Cezasızlık ve Akrabalık İlişkisi (TCK 167)

Hırsızlık suçunun belirli akrabalar arasında işlenmesi durumunda, kanun koyucu aile bağlarının korunması amacıyla fail hakkında ya hiç ceza verilmemesini ya da cezada indirim yapılmasını öngörmektedir. Bu durum, suçun niteliğini değiştirmese de failin alacağı cezayı doğrudan etkileyen "şahsi" bir sebeptir.

1. Tam Cezasızlık Gerektiren Haller (TCK 167/1)

Hırsızlık suçunun aşağıda belirtilen kişiler arasında işlenmesi durumunda fail hakkında cezaya hükmolunmaz. Yani eylem suç teşkil etse de fail hapis cezası almaz:

  • Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin diğeri aleyhine işlemesi,
  • Üstsoy (Anne, baba, büyükanne, büyükbaba) veya altsoyunun (Çocuklar, torunlar) birinin zararına işlenmesi,
  • Evlat edinen veya evlatlığın birbirine karşı işlemesi,
  • Aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin diğerine karşı işlemesi.

2. Cezada İndirim Gerektiren Haller (TCK 167/2)

Eğer hırsızlık suçu şu kişiler arasında işlenirse, şikâyet üzerine verilecek ceza yarı oranında (%50) indirilir:

  • Haklarında ayrılık kararı verilmiş olan eşlerden birinin diğeri aleyhine işlemesi,
  • Aynı konutta beraber yaşamayan kardeşlerden birinin diğeri aleyhine işlemesi,
  • Aynı konutta beraber yaşasalar bile amca, hala, dayı, teyze, yeğen veya kayın hısımlarının (kayınpeder, kayınvalide vb.) birbirine karşı işlemesi.

3. Şikâyet ve Uzlaşma Detayı

Akrabalık ilişkisinin olduğu hırsızlık dosyalarında suçun takibi kural olarak şikâyete bağlıdır. Mağdur olan akraba şikâyetinden vazgeçerse dava düşmektedir. Bu durum, "Hırsızlık suçu şikâyete tabi değildir" kuralının en önemli istisnasıdır.

Akrabalık Derecesi

Ceza Durumu

Takip Şartı

Eş, Anne, Baba, Çocuk

Ceza Verilmez

Şikâyete Tabi

Kardeş, Amca, Hala, Dayı, vb.

%50 İndirim Uygulanır

Şikâyete Tabi

Yabancı Kişiler

Tam Ceza Uygulanır

Şikâyete Tabi Değil

Akrabalar arası hırsızlık dosyalarında, taraflar arasındaki husumetin boyutu ve akrabalık bağının nüfus kayıtlarıyla ispatı çok kritiktir. Bazen "üvey" akrabalıklar veya "resmi olmayan" birliktelikler bu maddenin kapsamı dışında kalabilmektedir. Bu ince çizgi, sanığın hapis yatıp yatmayacağını belirleyen en temel unsurdur.

 

Hırsızlık Suçunda HAGB, Cezanın Ertelenmesi ve Adli Para Cezası

Hırsızlık suçlamasıyla yargılanan ve hakkında mahkûmiyet kararı verilen bir sanık için en kritik soru, bu cezanın fiilen cezaevinde infaz edilip edilmeyeceğidir. Türk Ceza Kanunu ve CMK, sanığın geçmişi ve suçun niteliğine göre cezayı "yumuşatan" üç ana mekanizma sunar.

1. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB)

Hırsızlık davası sonucunda verilen ceza 2 yıl veya daha az süreli hapis cezası ise mahkeme HAGB kararı verebilmektedir.

  • Sonucu: HAGB kararı verildiğinde sanık hapse girmez ve bu karar adli sicil kaydında (sabıkada) görünmez. * Şartları: Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmaması, mağdurun zararının tamamen giderilmiş olması ve mahkemede sanığın yeniden suç işlemeyeceği yönünde bir kanaat oluşması gerekmektedir.
  • Denetim Süresi: Sanık 5 yıl boyunca denetime tabi tutulur. Bu süre içinde kasıtlı bir suç işlemezse dava tamamen düşmektedir.

2. Cezanın Ertelenmesi (TCK 51)

HAGB'den farklı olarak cezanın ertelenmesinde mahkeme bir mahkûmiyet hükmü kurar ancak bu cezanın cezaevinde infaz edilmemesine karar vermektedir.

  • Sonucu: Sanık hapse girmez fakat bu mahkûmiyet kararı adli sicil kaydına (sabıkasına) işlemektedir.
  • Şartları: Verilen cezanın 2 yıl veya daha az olması ve sanığın daha önce 3 aydan fazla hapis cezası almamış olması gerekmektedir.
  • İnfaz Durumu: 1 ila 3 yıl arasındaki denetim süresi başarıyla tamamlanırsa ceza infaz edilmiş sayılmaktadır.

3. Adli Para Cezasına Çevirme (TCK 50)

Kısa süreli hapis cezaları (1 yıl ve altı), suçlunun kişiliği ve ekonomik durumu göz önüne alınarak adli para cezasına çevrilebilmektedir.

  • Basit Hırsızlık (TCK 141): Genelde 1 yıl ceza verildiğinde paraya çevrilmesi mümkündür.
  • Nitelikli Hırsızlık (TCK 142): Ceza alt sınırı 5 yıl olduğu için, etkin pişmanlık gibi indirimlerle ceza 1 yılın altına düşürülmedikçe para cezasına çevrilmesi hukuken mümkün değildir.

Karşılaştırma Tablosu: HAGB – Cezanın Ertelenmesi – Adli Para Cezası

Özellik

HAGB

Cezanın Ertelenmesi

Adli Para Cezası

Sicile İşler Mi?

Hayır (Özel kayıt)

Evet

Evet

Zarar Giderme Şartı

Zorunlu

Mahkemenin takdirinde

Uygulanabilir

Hapse Girme Riski

5 yıl içinde suç işlenirse var

Denetim süresinde suç işlenirse var

Ödenmezse hapse çevrilir

HAGB kararı için "zararın giderilmesi" ön şarttır. Ancak her zararı gideren otomatik olarak HAGB alamaz; sanığın mahkemedeki duruşu ve savunma stratejisi hâkimin kanaatini belirler. Özellikle "sabıkanın temiz kalması" müvekkilin gelecekteki memuriyet veya özel sektör kariyeri için en önemli kazanımdır.

Hırsızlık Suçunda Uzlaşma Mümkün Mü?

Uzlaşma, suçun mağduru ile failinin, tarafsız bir uzlaştırmacı aracılığıyla anlaşarak uyuşmazlığı mahkeme dışında çözmesidir. Ancak hırsızlık suçunun her türü uzlaşma kapsamında değildir. Bu ayrım, davanın devam edip etmeyeceğini belirleyen en kritik çizgidir.

1. Basit Hırsızlık Suçu (TCK 141) ve Uzlaşma

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu ve Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca; Hırsızlık suçunun basit hali (TCK 141) uzlaşma kapsamındadır. * Eğer suçun nitelikli hallerinden biri söz konusu değilse, dosya önce Uzlaştırma Bürosuna gönderilir.

  • Taraflar (fail ve mağdur) bir bedel karşılığında veya bedelsiz olarak anlaşırlarsa, soruşturma aşamasında Kovuşturmaya Yer Olmadığı Kararı (KYOK) verilir; yani dava hiç açılmaz ve failin sicili temiz kalır.

2. Nitelikli Hırsızlık Suçu (TCK 142) ve Uzlaşma

Hırsızlık suçunun nitelikli halleri (evden, iş yerinden, gece vakti, kilit açarak vb.) uzlaşma kapsamında değildir. * Nitelikli hırsızlık suçlarında mağdur "ben şikâyetimi geri çekiyorum, uzlaştık" dese dahi kamu davası düşmez.

  • Mahkeme yargılamaya devam eder ve şartlar oluşmuşsa mahkûmiyet kararı verir. Bu durumda mağdurun zararının giderilmesi ancak "Etkin Pişmanlık" indirimi sağlar, davanın kapanmasını sağlamaz.

3. Diğer Hırsızlık Türlerinde Durum

  • Paydaş veya Elbirliği ile Malik Olunan Mal: Uzlaşmaya tabidir.
  • Bir Hukuki İlişkiye Dayanan Alacağı Tahsil Amacıyla Hırsızlık: Uzlaşmaya tabidir.
  • Karşılıksız Yararlanma (Elektrik, Su, Doğalgaz): Uzlaşma prosedüründen ziyade, zararın tazmini yoluyla davanın düşmesi usulü (özel bir etkin pişmanlık türü) uygulanır.

Suç Tipi

Uzlaşma Durumu

Sonuç

Basit Hırsızlık (TCK 141)

VAR

Dosya kapanır, sicil temiz kalır.

Nitelikli Hırsızlık (TCK 142)

YOK

Yargılama devam, ceza indirimi olabilir.

Akrabalar Arası Hırsızlık

VAR

Şikâyete bağlı olduğu için uzlaşma önceliklidir.

Uzlaşma görüşmeleri sırasında teklif edilen bedel veya şartlar, failin suç kabulü olarak değerlendirilmemelidir. Ancak doğru yönetilmeyen bir uzlaşma süreci, failin aleyhine delil teşkil edebilecek beyanlar içerebilir. Basit bir hırsızlık dosyasının "uzlaşma" ile sicile işlemeden kapatılması, profesyonel bir müzakere yönetimi gerektirmektedir.

Hırsızlık Suçunda Tutuklama Olur mu?

Hırsızlık suçlamasıyla başlatılan bir soruşturmada, şüphelinin yargılama sonuna kadar cezaevinde kalıp kalmayacağı (tutukluluk hali), suçun niteliğine ve delillerin durumuna bağlıdır. Hukuk sistemimizde tutuklama bir ceza değil, bir **"koruma tedbiri"**dir; ancak hırsızlık suçunun bazı türlerinde mahkemeler tutuklama kararı vermeye oldukça meyillidir.

1. Basit Hırsızlıkta Tutuklama (TCK 141)

Basit hırsızlık suçunun cezası 1 yıldan 3 yıla kadar hapis olduğu için, bu suç türünde tutuklama kararı verilmesi istisnadır.

  • Genellikle şüpheli hakkında "Adli Kontrol" (imza atma veya yurt dışı çıkış yasağı) hükümleri uygulanmaktadır.
  • Ancak şüphelinin kaçma şüphesi varsa veya sabit bir ikametgahı yoksa tutuklama gündeme gelebilmektedir.

2. Nitelikli Hırsızlıkta Tutuklama (TCK 142)

Nitelikli hırsızlık (evden, iş yerinden, gece vakti veya kilit açarak işlenenler), CMK 100 maddesinde yer alan ve "Katalog Suçlar" arasında sayılmasa da, ceza alt sınırının 5 yıl olması nedeniyle tutuklama riskinin en yüksek olduğu suçlardandır.

  • Tutuklama Nedenleri: Delilleri karartma şüphesi, mağdur üzerinde baskı kurma ihtimali veya suçun işleniş biçimindeki profesyonellik mahkemeyi tutuklamaya sevk eder.
  • Gözaltı Süresi: Hırsızlık suçunda gözaltı süresi kural olarak 24 saattir (toplu işlenen suçlarda uzatılabilir). Bu süre sonunda şüpheli ya serbest bırakılır ya da tutuklama istemiyle Sulh Ceza Hakimliğine sevk edilir.

3. Tutuklamaya İtiraz ve Serbest Kalma Süreci

Tutuklama kararı verildiğinde, bu karara karşı 7 gün içinde itiraz etme hakkı mevcuttur. İtirazda;

  • Çalınan malın değerinin azlığı (TCK 145),
  • Zararın giderilmiş olması (Etkin Pişmanlık),
  • Şüphelinin sabit ikametgâh sahibi olması gibi unsurlar öne çıkarılarak tahliye talep edilir.

Suçun Niteliği

Tutuklama İhtimali

Alternatif Tedbir

Basit Hırsızlık

Düşük

Adli Kontrol / Serbest

Konut/İş Yeri Hırsızlığı

Yüksek

Tutuklu Yargılama

Gece Vakti Hırsızlık

Çok Yüksek

Tutuklu Yargılama

Market Hırsızlığı

Çok Düşük

İfade sonrası serbest

: Tutuklama istemiyle hakimliğe sevk edilen bir şüpheli için en kritik savunma anı, Sulh Ceza Hakimliğindeki sorgu anıdır. Burada yapılacak "ölçülülük" savunması, yani tutuklama yerine adli kontrolün yeterli olacağının hukuki argümanlarla kanıtlanması, müvekkilin özgürlüğüne kavuşmasını sağlar.

Hırsızlık Suçunda Şikâyet Süresi Var Mı?

Hukuk sistemimizde suçlar "takibi şikâyete bağlı olanlar" ve "resen (savcılıkça kendiliğinden) soruşturulanlar" olarak ikiye ayrılır. Hırsızlık suçu, kural olarak takibi şikâyete bağlı bir suç değildir. Bu durum, mağdur şikâyetçi olmasa bile devletin bu suçu soruşturacağı ve cezalandıracağı anlamına gelir.

1. Genel Kural: Şikâyet Şartı Yoktur

Hırsızlık suçunun ister basit hali (TCK 141), ister nitelikli hali (TCK 142) olsun; suçun işlendiği savcılık veya emniyet birimleri tarafından öğrenildiği andan itibaren soruşturma kendiliğinden başlar.

  • Şikâyetten Vazgeçme: Mağdurun soruşturma veya kovuşturma aşamasında şikâyetini geri çekmesi, kamu davasını düşürmez. Yargılama devam eder.
  • Şikâyet Süresi: Şikâyete tabi olmadığı için 6 aylık hak düşürücü şikâyet süresi burada uygulanmaz. Dava zamanaşımı süresi içinde (genellikle 8 yıl) her zaman ihbar yapılabilir.

2. İstisna: Şikâyete Tabi Olan Hırsızlık Halleri

Bazı özel durumlarda hırsızlık suçunun takibi şikâyete bağlıdır. Bu hallerde 6 aylık şikâyet süresi geçerlidir:

  • Kullanma Hırsızlığı (TCK 146): Malın sadece geçici bir süre kullanılıp iade edilmek üzere alınması.
  • Akrabalar Arası Hırsızlık (TCK 167/2): Ayrı yaşayan kardeşler, amca, hala, dayı, teyze veya aynı konutta yaşamayan kayın hısımları arasında işlenmesi.
  • Hukuki İlişkiye Dayanan Alacak Tahsili (TCK 150/1 delaletiyle): Bir kişinin alacağını tahsil etmek amacıyla hırsızlık yapması (suç hırsızlık değil, alacağın tahsili amacıyla zor kullanma/hırsızlık olarak değerlendirilir ve şikâyete tabidir).

3. İhbar ve Şikâyet Arasındaki Fark

Hırsızlık mağduru olduğunuzda yaptığınız başvuru hukuken bir "ihbar" niteliğindedir. Mağdurun "davacı değilim" demesi failin ceza almasını engellemez; ancak failin mağdurun zararını giderip gidermediği (etkin pişmanlık) noktasında mağdurun beyanı hâkimin takdirinde büyük rol oynar.

Suç Türü

Şikâyete Tabi Mi?

Vazgeçme Davayı Düşürür Mü?

Basit Hırsızlık

Hayır (Resen)

Hayır

Konut/Gece Vakti Hırsızlık

Hayır (Resen)

Hayır

Kullanma Hırsızlığı

Evet

Evet

Ayrı Yaşayan Kardeşten Çalma

Evet

Evet

 

Hırsızlık Suçunda Görevli ve Yetkili Mahkeme Neresidir?

Hırsızlık suçlamasıyla açılan bir davanın hangi mahkemede görüleceği, suçun niteliğine ve işleniş şekline göre belirlenir. Yanlış mahkemede açılan veya takip edilen davalar, usul hataları nedeniyle sürecin uzamasına neden olabilmektedir.

1. Görevli Mahkeme: Asliye Ceza Mahkemesi

Türk Ceza Kanunu ve Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca, hırsızlık suçunun hem basit hali (TCK 141) hem de nitelikli halleri (TCK 142) için görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesi'dir.

  • İstisna (Yağma Farkı): Eğer suçun vasfı "Hırsızlık"tan çıkıp "Yağma (Gasp)" suçuna dönerse, görevli mahkeme Ağır Ceza Mahkemesi olur. Bu durum, sanığın alacağı ceza miktarının ve yargılama usulünün tamamen değişmesi anlamına gelmektedir.

2. Yetkili Mahkeme: Suçun İşlendiği Yer Mahkemesi

Ceza hukukunda genel yetki kuralı geçerlidir. Hırsızlık suçunda yetkili mahkeme, suçun işlendiği yer mahkemesidir.

  • Örnek: İstanbul Kadıköy’de gerçekleşen bir hırsızlık olayında yetkili mahkeme İstanbul Anadolu (Kartal) Adliyesi’ndeki Asliye Ceza Mahkemeleri'dir.
  • Birden Fazla Yer: Eğer hırsızlık zincirleme şekilde farklı şehirlerde işlenmişse, son suçun işlendiği yer mahkemesi yetkilidir.

3. Karşılıksız Yararlanma Suçunda Görev

Elektrik, su ve doğalgaz hırsızlığı olarak bilinen "Karşılıksız Yararlanma" suçlarında da görevli mahkeme yine Asliye Ceza Mahkemesi'dir. Ancak bu davalarda bilirkişi raporlarının teknik niteliği nedeniyle süreç daha çok "zararın hesabı" üzerinden ilerlemektedir.

Suç Türü

Görevli Mahkeme

Yetkili Mahkeme

Basit Hırsızlık (TCK 141)

Asliye Ceza Mahkemesi

Suçun İşlendiği Yer

Nitelikli Hırsızlık (TCK 142)

Asliye Ceza Mahkemesi

Suçun İşlendiği Yer

Yağma (Gasp- TCK 148)

Ağır Ceza Mahkemesi

Suçun İşlendiği Yer

Mahkemenin görev ve yetki alanı, savunma stratejisinin ilk basamağıdır. Özellikle suç vasfının değişme ihtimali olan dosyalarda (Örneğin: Hırsızlık mı Yağma mı?), davanın Ağır Ceza Mahkemesi'ne taşınması veya tam tersi durumlar sanığın özgürlüğü üzerinde doğrudan etkilidir. Görevsizlik veya yetkisizlik itirazlarının süresinde yapılması, hak kayıplarının önüne geçer.

Hırsızlık Suçunda Dava ve Ceza Zamanaşımı Süresi (2026)

Hukuk sistemimizde "zaman", hem devletin cezalandırma yetkisini hem de kesinleşmiş cezaların infazını sınırlayan bir unsurdur. Hırsızlık suçunda zamanaşımı; dava zamanaşımı (davanın açılması veya bitirilmesi gereken süre) ve ceza zamanaşımı (kesinleşen hapis cezasının infaz edilebileceği süre) olarak ikiye ayrılmaktadır.

1. Dava Zamanaşımı Süresi

Dava zamanaşımı, suçun işlendiği tarihten itibaren başlar. Bu süre içinde dava açılmaz veya açılmış olan dava sonuçlandırılmazsa, devletin cezalandırma hakkı düşer ve dosya kapanmaktadır.

  • Basit Hırsızlık (TCK 141): 5237 sayılı TCK uyarınca, 5 yıldan fazla olmayan hapis cezalarını gerektiren bu suçta dava zamanaşımı süresi 8 yıldır.
  • Nitelikli Hırsızlık (TCK 142): Ceza üst sınırı 10 yıl ve üzeri olduğu için, nitelikli hırsızlık suçlarında dava zamanaşımı süresi 15 yıldır.
  • Zamanaşımını Kesen Haller: İfade verme, iddianame düzenlenmesi veya mahkûmiyet kararı gibi işlemler zamanaşımını keser ve süreyi yeniden başlatır. Ancak bu durumda bile zamanaşımı süresi en fazla yarı oranında uzayabilmektedir (Basit hırsızlıkta max. 12 yıl, nitelikli hırsızlıkta max. 22.5 yıl).

2. Ceza Zamanaşımı Süresi

Ceza zamanaşımı, mahkeme kararı kesinleştikten sonra işlemeye başlar. Eğer hükümlü bu süre içinde yakalanmaz veya ceza infaz edilmezse, ceza artık infaz edilemez hale gelmektedir.

  • 5 Yıla Kadar Hapis Cezalarında: Zamanaşımı süresi 10 yıldır.
  • 5 Yıldan 20 Yıla Kadar Hapis Cezalarında: Zamanaşımı süresi 20 yıldır.

2026 Güncel Zamanaşımı Tablosu

Suçun Türü

Dava Zamanaşımı

Ceza Zamanaşımı

Basit Hırsızlık (TCK 141)

8 Yıl

10 Yıl

Nitelikli Hırsızlık (TCK 142)

15 Yıl

20 Yıl

Karşılıksız Yararlanma

8 Yıl

10 Yıl

Zamanaşımı sürelerinin hesaplanması, davanın görüldüğü mahkemede yapılacak en kritik "usuli" savunmadır. Özellikle eski tarihli dosyalarda, zamanaşımını kesen işlemlerin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı incelenmelidir. Eğer zamanaşımı dolmuşsa, mahkemenin esasa girmeden "Düşme Kararı" vermesi gerekir ki bu, sanık için en hızlı ve kesin kurtuluş yoludur.

Açıkta Bırakılan Eşya Hırsızlık Suçunu Oluşturur Mu?

Hukuk sistemimizde bir eşyanın nerede ve ne şekilde bırakıldığı, o eşyanın çalınması durumunda verilecek cezanın miktarını doğrudan etkiler. Halk arasında "nasılsa dışarıdaydı" denilerek yapılan savunmalar, kanun önünde genellikle beklenen sonucu vermez. Açıkta bırakılan eşya üzerinde işlenen hırsızlık eylemi, TCK 142/1-e maddesi uyarınca "Nitelikli Hırsızlık" sayılmaktadır.

1. Adet Gereği Açıkta Bırakılan Eşya Nedir?

Her eşyanın kilitli bir alanda tutulması mümkün olmayabilir. Toplumsal yaşamda bazı eşyaların dışarıda bırakılması "adet" haline gelmiştir. Bu eşyalar sahipsiz değil, "kamu güvenine terk edilmiş" eşyalardır. Örnekler:

  • Yol kenarına park edilmiş bir bisiklet veya motosiklet,
  • İnşaat alanına bırakılan iş makineleri veya demirler,
  • Tarla kenarına bırakılan tarım aletleri,
  • Kapı önüne bırakılan ayakkabılar.

2. Ceza Miktarı Neden Daha Ağırdır?

Eğer bir eşya kilitli olmayan ancak "herkesin erişebileceği" bir yerde bırakılmışsa, devlet bu eşyayı korumasız kabul eder ve ona el uzatılmasını daha ağır cezalandırır.

  • Basit Hırsızlık (TCK 141): 1 yıldan 3 yıla kadar hapis.
  • Açıkta Bırakılan Eşya Hırsızlığı (TCK 142/1-e): 3 yıldan 7 yıla kadar hapis.

3. "Kaybedilmiş Eşya" ile Karıştırmayın!

Açıkta bırakılan eşya hırsızlığı ile "Kaybedilmiş veya Hataen Ele Geçmiş Eşya Üzerinde Tasarruf" (TCK 160) suçu karıştırılmamalıdır.

  • Eğer eşya sahibi tarafından bir yerde unutulmuşsa (Örneğin: Bankta unutulan cüzdan), bu hırsızlık değil, daha az cezası olan başka bir suçtur.
  • Ancak eşya, sahibi tarafından "adet gereği" oraya bırakılmışsa (Örneğin: Elektrik direğine yaslanmış bisiklet), bu nitelikli hırsızlıktır.

Açıkta bırakılan eşya dosyalarında savunma, eşyanın "adet gereği" orada olup olmadığı üzerine kurulmalıdır. Eğer söz konusu eşya herkesin kullanımına açık, sahipsiz görünümlü veya sahibi tarafından terk edilmiş bir izlenim veriyorsa, suçun vasfı değiştirilerek ceza miktarı ciddi oranda düşürülebilir. Özellikle "hataen alma" savunmalarının delillerle desteklenmesi beraat yolunu açabilir.

 

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Hırsızlık Suçu Nasıl Oluşur?

Hırsızlık suçu; başkasına ait taşınır bir malın, sahibinin rızası olmaksızın, kendisine veya bir başkasına yarar sağlamak amacıyla bulunduğu yerden alınmasıyla oluşmaktadır. Suçun oluşması için "zilyetliğin" (elinde bulundurma hakkının) ihlal edilmesi yeterlidir.

2026 Yılı Hırsızlık Suçu Cezası Ne Kadar?

Basit Hırsızlık: 1 yıldan 3 yıla kadar hapis.

Nitelikli Hırsızlık (Ev, İş yeri, Gece vakti): 5 yıldan 10 yıla kadar hapis.

Gece vakti işlenen hırsızlıklarda ceza yarı oranında arttırılmaktadır.

İlk Kez Hırsızlık Yapan Kişi Ceza Alır Mı?

Evet, ceza alır; ancak ilk kez suç işleyen ve sabıkası temiz olan kişiler için hukuk sistemi daha esnektir. Eğer verilen ceza 2 yılın altındaysa ve mağdurun zararı giderilmişse, HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması) kararı verilerek kişinin hapse girmemesi ve sicilinin temiz kalması sağlanabilmektedir.

Hırsızlık Suçu Sabıka Kaydına İşler Mi?

Mahkeme tarafından verilen hapis veya adli para cezası kesinleştiğinde sabıka kaydına işler. Ancak HAGB kararı verilirse, bu durum genel adli sicil kaydında (sabıkada) görünmez, sadece hâkim ve savcıların görebileceği özel bir sistemde tutulmaktadır.

Hırsızlık Suçu Sicilden Silinir Mi?

Evet, belirli şartlar altında silinebilir. Ceza infaz edildikten sonra (veya erteleme süresi dolduktan sonra) Adli Sicil Kanunu hükümlerine göre sicilden silinerek arşiv kaydına alınması için talepte bulunulabilir. Yüz kızartıcı suçlar kapsamında olduğu için arşiv kaydından silinme süreleri daha uzundur.

Hırsızlık Suçunda Para Cezasına Çevrilme Mümkün Mü?

Sadece 1 yıl ve altında kalan hapis cezaları adli para cezasına çevrilebilir. Basit hırsızlık suçunda bu mümkündür; ancak ceza alt sınırı 5 yıl olan nitelikli hırsızlık suçlarında ceza indirimiyle 1 yılın altına düşülmedikçe para cezasına çevrilme yapılamaz.

Market Hırsızlığında Ceza Ne Olur?

Market hırsızlığı genellikle "Bina içinde muhafaza altına alınmış eşya" kapsamına girdiği için nitelikli hırsızlık sayılır. Ancak çalınan ürünün değeri çok düşükse (Örn: bir paket bisküvi), TCK 145 (Malın değerinin azlığı) maddesi uyarınca cezada indirim yapılabilir veya hiç ceza verilmeyebilir.

Güveni Kötüye Kullanma ile Farkı Nedir?

Hırsızlıkta mal, sahibinin rızası dışında alınır. Güveni Kötüye Kullanma suçunda ise mal, sahibinin rızasıyla (emanet olarak) faile teslim edilmiştir; ancak fail malı geri vermeyerek veya kendi malıymış gibi kullanarak suçu işler.

Telefon Çalmanın Cezası Nedir?

Telefonun nereden çalındığı önemlidir:

  • Masada bırakılan telefon: Nitelikli hırsızlık (5-10 yıl).
  • Elden veya cepten çekilerek (Kapkaç): Nitelikli hırsızlık (5-10 yıl).
  • Cebir/Tehdit ile (Gasp): Yağma suçu (6-10 veya 10-15 yıl).

Bu Makaleyi Paylaş



cheap air max|cheap air jordans|pompy wtryskowe|cheap nike shoes| bombas inyeccion|cheap jordans|cheap jordan shoes|wholesale jordans|cheap jordan shoes|cheap dunk shoes|cheap jordans|wholesale jewelry china|cheap nike shoes|wholesale jordanscheap wholesale jordans|cheap wholesale nike